Khám Phá Bí Ẩn Của Sinh Vật Không Não Với 720 Giới Tính Kỳ Lạ
admin
2026-08-15 • schedule 8 phút đọc
Có một sinh vật tồn tại trên hành tinh chúng ta, không nằm trong bất kỳ phân loại thực vật hay động vật nào, và cũng không phải là nấm.
Trong xã hội hiện đại, quan niệm về giới tính đang ngày càng trở nên phức tạp. Mặc dù ngày nay nhiều quốc gia đang mở rộng chấp nhận những người tự nhận là giới tính khác, vẫn còn nhiều nơi chưa hoàn toàn đồng thuận.
Thú vị thay, trên Trái Đất có một sinh vật đã chứng minh rằng giới tính chỉ là một khái niệm xã hội, với sự tồn tại của gần 720 kiểu giới tính khác nhau; sinh vật này có khả năng di chuyển dù không có chân hay cánh, và có thể tự phục hồi chỉ trong 2 phút khi bị phân chia.
Sinh vật đặc biệt này được biết tới với tên gọi Physarum polycephalum. Đây là một loại chất nhờn tự duy trì và phát triển, có năng lực phát triển theo cấp số nhân bằng cách hấp thụ năng lượng từ môi trường, như độ ẩm và ánh sáng mặt trời.

Physarum polycephalum giống như một khối chất nhờn màu vàng. (Ảnh: Reuters).
Khác với con người chỉ có hai loại tế bào giới tính, sinh vật này sở hữu nhiều gen mang đến hàng trăm kiểu kết hợp đa dạng – với khoảng 720 kết hợp khác nhau, nhưng hiện vẫn đang được các nhà khoa học tiếp tục phân loại và tìm hiểu.
Physarum polycephalum đã được giới thiệu trong các tài liệu sinh học từ đầu thế kỷ 19, nhưng chỉ được nghiên cứu một cách chi tiết từ những năm 1930, khi mà Frank L. Howard trở nên say mê với sự phát triển của sinh vật này và các mô hình mà nó tạo ra.
Năm 1931, Howard đã xuất bản một bài viết có tên “Lịch sử sự sống của Physarum polycephalum”, đã được đăng tải trong Tạp chí Thực vật học Hoa Kỳ Vol.18.

Các nghiên cứu cho thấy Physarum polycephalum thực sự có khả năng di chuyển theo những con đường đã có các chất nhờn của chính nó, để quay lại nơi có thức ăn cho lần tiếp theo. Điều này cho thấy rằng, dù không có não, nó vẫn có trí nhớ không gian và khả năng giải quyết vấn đề. (Ảnh: Reuters).
Bên cạnh số lượng giới tính khổng lồ, điều làm Howard ngạc nhiên là sinh vật này, mặc dù không có não bộ, vẫn thể hiện khả năng thông minh và học hỏi thông qua việc tuân theo các mô hình khác nhau. Không có mắt hoặc tai, nhưng nó vẫn nhận biết rõ ràng về môi trường đang diễn ra và sẽ rút lui khi gặp nguy hiểm.
Vào thập niên 1960, người ta thường gọi nó là “the blob”, tên này được lấy cảm hứng từ một bộ phim khoa học viễn tưởng phát hành năm 1958 mang tên “The Blob” – một sinh vật ngoài hành tinh nuốt chửng mọi thứ mà nó gặp phải tại một thị trấn nhỏ ở Pennsylvania, Mỹ.
Kể từ đó, nhiều nghiên cứu đã được thực hiện nhằm tìm hiểu sâu hơn về cách thức mà the blob phát triển và sinh sản.

Khi hai hoặc nhiều Physarum polycephalum kết hợp lại, chúng có khả năng chia sẻ những gì đã học và tiếp tục tìm ra con đường hiệu quả nhất để đến được nguồn thức ăn. Thực tế, hàng trăm cá thể Physarum polycephalum có thể ngưng tụ thành một “sinh vật hợp bào” lớn, nơi chúng đưa ra quyết định theo kiểu “hive mind” (sự kết hợp trí tuệ của một cộng đồng). (Ảnh: Reuters).
Một nghiên cứu vào năm 2016 đã chỉ ra rằng ngay cả một sinh vật không có não cũng có thể thông minh hơn nhiều loài có não. Sinh vật này đã được đặt vào nhiều mê cung khác nhau và luôn tìm thấy đường ra một cách dễ dàng, cho thấy trí thông minh có thể không chỉ liên kết với não bộ mà còn có thể là một khía cạnh sâu hơn của sự sống.

Ở trạng thái bình thường, the blob trông khá yên tĩnh, giống như một loại amip đơn bào. Khi kết hợp lại, chúng có khả năng tạo ra một cấu trúc rộng lớn, chinh phục bề mặt lên đến vài mét vuông.
|
Đối với Physarum polycephalum, giới tính không chỉ gói gọn trong hai loại nhiễm sắc thể như ở con người (X hoặc Y), mà giới tính của nó xác định thông qua 3 vị trí khác nhau – được gọi là “loci” – trên nhiễm sắc thể. Mỗi kiểu có nhiều gene đẳng vị (alen) khác nhau. Sinh vật này có đến 720 tổ hợp nhiễm sắc thể giới tính. Và hai Physarum polycephalum không cần phải có cùng kiểu giới tính để có thể giao phối. Do đó, có thể nói nó là một trong những bí ẩn lớn nhất của tự nhiên. |
Khám phá thêm về ngôi làng Đinh Ốc Lĩnh không có muỗi trong gần một thế kỷ qua, nơi mà thiên nhiên dường như đã có những quy luật riêng. Để hiểu rõ hơn về bí ẩn này, bạn hãy đọc ngay bài viết Bí Mật Kỳ Lạ Tại Ngôi Làng Không Có Muỗi Suốt Một Thế Kỷ.
Ngoài ra, không thể không nhắc đến câu chuyện bí ẩn về cái chết của bạo chúa Attila trong đêm cưới, mang đến những truyền thuyết kỳ lạ và hấp dẫn. Để tìm hiểu thêm về sự kiện này, hãy tham khảo bài viết Bí Ẩn Về Đêm Cưới Kỳ Lạ Của Bạo Chúa Attila.
Lưu ý tri thức: Bài viết mang tính giáo dục khoa học, tham khảo và giải thích — không thay thế tư vấn chuyên môn, nghiên cứu gốc hoặc quyết định kỹ thuật. Vui lòng đối chiếu nguồn và bối cảnh trước khi áp dụng.
Tác giả
admin
Đội ngũ biên tập Giải đáp khoa học chuyên tổng hợp và kiểm chứng thông tin khoa học, công nghệ từ các nguồn uy tín trước khi đăng tải.